ড’নাল্ড ট্ৰাম্পে পুনৰ সকীয়াই দিছে যে যদি ইৰাণে নিৰ্দিষ্ট সময়ৰ ভিতৰত হৰমুজ প্ৰণালী মুকলি নকৰে তেন্তে ভয়াৱহ পৰিণতিৰ সন্মুখীন হ’ব লাগিব

আমেৰিকা আৰু ইৰাণ যুদ্ধৰ ৩৬ দিন অতিক্ৰম কৰিলে যদিও কোনো পক্ষই পিছুৱাই যাবলৈ সাজু নহয় । ইফালে, আমেৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰপতি ড’নাল্ড ট্ৰাম্পে পুনৰ সকীয়াই দিছে যে যদি ইৰাণে নিৰ্দিষ্ট সময়ৰ ভিতৰত হৰমুজ প্ৰণালী মুকলি নকৰে তেন্তে ভয়াৱহ পৰিণতিৰ সন্মুখীন হ’ব লাগিব । তেওঁ ট্ৰুথ ছ’চিয়েলত পোষ্ট কৰি লিখিছে যে সময় শেষ হৈ গৈ আছে । আমেৰিকাই ইৰাণক চুক্তিত উপনীত হ’বলৈ আৰু হৰমুজ প্ৰণালী মুকলি কৰিবলৈ ৪৮ ঘণ্টাৰ সময় বান্ধি দিছে ।

ট্ৰাম্পে কয়, “মনত আছেনে যেতিয়া মই ইৰাণক চুক্তিত উপনীত হ’বলৈ বা হৰমুজ প্ৰণালী মুকলি কৰিবলৈ ১০ দিনৰ সময় দিছিলো ?  সময় শেষ হৈ গৈ আছে । ৪৮ ঘণ্টাৰ পিছত আমেৰিকাই তেওঁলোকৰ ওপৰত ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিব ।” ২৬ মাৰ্চত ট্ৰাম্পে আমেৰিকা আৰু ইৰাণৰ মাজত হোৱা চুক্তিৰ সময়সীমা বৃদ্ধি কৰা বুলি দাবী কৰিছিল । তেওঁ উল্লেখ কৰে যে এই সময়ছোৱাত আমেৰিকাই ইৰাণৰ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰসমূহক লক্ষ্য কৰি নলয় । কিন্তু ইৰাণে যুদ্ধৰ অন্ত পেলোৱাৰ বাবে আমেৰিকাৰ প্ৰস্তাৱক একপক্ষীয় আৰু অন্যায় বুলি অভিহিত কৰি নাকচ কৰে ।

ট্ৰাম্পে কয় যে ইৰাণে নিজৰ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰত আক্ৰমণৰ ক্ষেত্ৰত সাত দিনৰ বাবে স্থগিত ৰখাৰ বাবে অনুৰোধ জনাইছিল যদিও তেওঁ এই সময়সীমা ১০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়, যিটো ৬ এপ্ৰিলত শেষ হ’ব । ফক্স নিউজৰ সৈতে হোৱা এক সাক্ষাৎকাৰত ট্ৰাম্পে কয় যে তেহৰাণৰ বিষয়াসকলে তেওঁৰ প্ৰশাসনৰ সৈতে যোগাযোগ কৰি কূটনৈতিক আলোচনাৰ অংশ হিচাপে অধিক সময়ৰ অনুৰোধ জনাইছে । ট্ৰাম্পে কয়, “তেওঁলোকে মোক অতি ভদ্ৰভাৱে মোৰ মানুহৰ জৰিয়তে সুধিছিল, ‘আমি অলপ বেছি সময় পাব পাৰোনে ? যদি তেওঁলোকে মোৰ কথা নুশুনে, তেন্তে মই তেওঁলোকৰ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ ধ্বংস কৰি দিম ।’

ট্ৰাম্পে বাৰে বাৰে হৰমুজ প্ৰণালী সন্দৰ্ভত নিজৰ বক্তব্য সলনি কৰি আহিছে । শনিবাৰে দহ দিনৰ সময়সীমাৰ পূৰ্বে ট্ৰাম্পে বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰটো ৪৮ ঘণ্টাৰ ভিতৰত আক্ৰমণ কৰাৰ হুংকাৰ দিয়ে । ইয়াৰ পিছত তেওঁ এই সময়সীমা আৰু দহ দিন বৃদ্ধি কৰে আৰু ইয়াৰ মাজতে নাটোক লক্ষ্য কৰি আন এক বিবৃতি প্ৰকাশ কৰি কয় যে হৰমুজ মুকলি কৰাৰ দায়িত্ব এতিয়া তেওঁলোকৰ ওপৰত । তেওঁ লগতে কয় যে এই পথৰ পৰা আমেৰিকাক তেলৰ প্ৰয়োজন নাই আৰু ইয়াৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল দেশসমূহে এই দায়িত্ব বহন কৰিব লাগে ।

লগতে পঢ়ক : বিশ্ব বাণিজ্যত আন এক আঘাত! হৰমুজৰ পিছত সংকটৰ সন্মুখীন আন এক গুৰুত্বপূৰ্ণ সাগৰীয় পথ

ইতিমধ্যে হৰমুজ প্ৰণালীত বিদ্যমান সংকটে পৰিস্থিতি আৰু অধিক ভয়াৱহ কৰি তুলিছে

মধ্যপ্ৰাচ্যত চলি থকা যুদ্ধই নতুন আৰু অধিক বিপজ্জনক পৰ্যায়ত প্ৰৱেশ কৰিছে । শেহতীয়াকৈ হৌথীয়ে আমেৰিকা, ইজৰাইল আৰু ইৰাণৰ সংঘাতত প্ৰৱেশ কৰি এই উত্তেজনা বৃদ্ধিত অধিক ইন্ধন যোগাইছে । হৌথীয়ে ইজৰাইলৰ ওপৰত পোনপটীয়াকৈ ক্ষেপণাস্ত্ৰ নিক্ষেপ কৰি সংঘাত আৰু অধিক তীব্ৰতৰ কৰি তুলিছে । এই পদক্ষেপে কেৱল আঞ্চলিক উত্তেজনা বৃদ্ধি কৰাই নহয়, বিশ্ব অৰ্থনীতিৰ প্ৰতিও নতুন ভাবুকিৰ সৃষ্টি কৰিছে ।

প্ৰথম চাৰি সপ্তাহ ধৰি যুদ্ধৰ পৰা দূৰত্ব বজাই ৰখা হৌথী বিদ্ৰোহীয়ে এতিয়া মুকলিকৈ আগভাগ লৈছে । য়েমেনৰ ৰাজধানী ছানা আৰু দেশখনৰ বৃহৎ অংশ নিয়ন্ত্ৰণ কৰা এই গোটটোৱে ইয়াৰ পূৰ্বে গাজা যুদ্ধৰ সময়ত ইজৰাইলৰ বিৰুদ্ধে আক্ৰমণ চলাইছিল । সেই আক্ৰমণবোৰে সীমিত ক্ষতি কৰিলেও এইবাৰ পৰিস্থিতি বেলেগ ।

প্ৰকৃত ভাবুকি কেৱল ইজৰাইলৰ ওপৰত ক্ষেপণাস্ত্ৰ আক্ৰমণতেই নহয়, সাগৰীয় পথত হৌথীৰ নিয়ন্ত্ৰণতো নিহিত হৈ আছে । লোহিত সাগৰ আৰু এডেন উপসাগৰৰ উপকূলত অৱস্থিত য়েমেন আৰু ইয়াৰ ৰাজধানী ছানা হৌথীৰ নিয়ন্ত্ৰণত আছে । এই দুখন সাগৰক সংযোগ কৰা চ’কপইণ্ট বাব আল-মাণ্ডেব প্ৰণালী বিশ্ব অৰ্থনীতিৰ বাবে অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ । বিশ্বৰ প্ৰায় ১২% বাণিজ্য ইয়াৰ মাজেৰে পাৰ হয় । যদি হৌথীয়ে সক্ৰিয়ভাৱে এই সংঘাতত লিপ্ত হয়, বাব আল-মাণ্ডেব প্ৰণালীত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰে, আৰু জাহাজ চলোৱাত বাধা দিয়ে, তেন্তে ইয়াৰ প্ৰভাৱ সমগ্ৰ বিশ্বতে পৰিব ।

হৰমুজ আৰু বাব-এল-মাণ্ডেবৰ গুৰুত্ব-

ইতিমধ্যে হৰমুজ প্ৰণালীত বিদ্যমান সংকটে পৰিস্থিতি আৰু অধিক ভয়াৱহ কৰি তুলিছে । এই প্ৰণালীয়েই হৈছে বিশ্বৰ শক্তি যোগানৰ বাবে আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ পথ, ই বিশ্বৰ প্ৰায় ২০% তেল কঢ়িয়াই । যদিহে হৰমুজ আৰু বাব-আল-মাণ্ডেব দুয়োটা পথেই একেলগে প্ৰভাৱিত হয় তেন্তে বিশ্বৰ যোগান শৃংখলত দুগুণ আঘাতৰ সন্মুখীন হ’ব ।

ইয়াৰ প্ৰত্যক্ষ প্ৰভাৱ পৰিব তেলৰ মূল্যত । উপসাগৰীয় দেশসমূহৰ পৰা তেলৰ যোগান ব্যাহত হ’লে বিশ্বজুৰি পেট্ৰ’ল আৰু ডিজেলৰ মূল্য বৃদ্ধি পাব । তদুপৰি জাহাজসমূহে আফ্ৰিকাৰ কেপ অৱ গুড হোপৰ মাজেৰে যাত্ৰা কৰিব লাগিব, যাৰ বাবে প্ৰায় দুসপ্তাহ বেছি সময় লাগিব আৰু খৰচো যথেষ্ট বৃদ্ধি পাব । এই খৰচ সাধাৰণ গ্ৰাহকে ভৰিব লাগিব যাৰ ফলত মুদ্ৰাস্ফীতি বৃদ্ধি পাব ।

ইয়াৰ প্ৰভাৱ বিশ্ব অৰ্থনীতিত কি হ’ব ?

বিশেষজ্ঞসকলৰ মতে যদি এই পৰিস্থিতি দীৰ্ঘদিন ধৰি থাকে তেন্তে বিশ্বৰ জিডিপি বৃদ্ধি ১%তকৈ অধিক হ্ৰাস পাব পাৰে । “জাষ্ট-ইন-টাইম” যোগানৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল অটোম’বাইল, ইলেক্ট্ৰনিকছ আৰু উৎপাদনৰ দৰে খণ্ডসমূহ আটাইতকৈ বেছি প্ৰভাৱিত হ’ব । ইয়াৰ পূৰ্বে হৌথীয়ে লোহিত সাগৰত থকা জাহাজসমূহক লক্ষ্য কৰি চৌদি আৰব আৰু ইউ এ ইৰ শক্তি স্থাপনসমূহত আক্ৰমণ চলাইছিল । তেওঁলোকে পুনৰবাৰ বৃহৎ পৰিসৰৰ সামুদ্ৰিক অৱৰোধ বা আক্ৰমণ চলাব পাৰে বুলি আশংকা কৰা হৈছে ।

লগতে পঢ়ক : ছৌদিৰ ক্ৰাউন প্ৰিন্সৰ সৈতে বাৰ্তালাপ প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীৰ, বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰত হোৱা আক্ৰমণক গৰিহণা

আমেৰিকা-ইজৰাইল-ইৰাণ যুদ্ধত এইবাৰ প্ৰৱেশ ঘটিছে হৌথী আৰু হিজবুল্লাহৰ । হৰমুজৰ পাছত বন্ধ হ’ব নেকি আন এক জলপথ ?

আমেৰিকা-ইজৰাইল-ইৰাণ যুদ্ধত এইবাৰ প্ৰৱেশ ঘটিছে হৌথী বিদ্ৰোহীৰ । ইজৰাইলী সেনাই আজি পুৱা য়েমেনৰ পৰা নিক্ষেপ কৰা ক্ষেপণাস্ত্ৰ চিনাক্ত কৰাৰ বাতৰি প্ৰকাশ পাইছে । যুদ্ধ আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত য়েমেনৰ পৰা এইবাৰ প্ৰথমবাৰৰ বাবে ক্ষেপণাস্ত্ৰ নিক্ষেপ কৰা হৈছে । গাজা যুদ্ধৰ সময়ত হামাছ আৰু পেলেষ্টাইনক সমৰ্থন কৰি ইজৰাইল আৰু আমেৰিকাৰ জাহাজক লোহিত সাগৰত প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ কৰিছিল য়েমেনৰ হৌথী বিদ্ৰোহীয়ে ।

ইৰাণ সমৰ্থিত হৌথী বিদ্ৰোহীয়ে ইৰাণ আৰু এক্সিছ অব্ ৰেজিছটেন্সৰ বিৰুদ্ধে এক্সন অব্যাহত থাকিলে প্ৰতিশোধ ল’বলৈ সাজু বুলি কোৱাৰ এদিন পিছতে এই ক্ষেপণাস্ত্ৰ নিক্ষেপ কৰা হৈছে । কিন্তু তেওঁলোকে তেওঁলোকৰ হস্তক্ষেপৰ ৰূপ নিৰ্দিষ্ট কৰা নাছিল । বাতৰি অনুসৰি হৌথী বিদ্ৰোহীয়ে ইজৰাইলৰ ডিমোনাত থকা পাৰমাণৱিক স্থানত বেলিষ্টিক মিছাইল নিক্ষেপ কৰিছে ।

যুদ্ধত হৌথী বিদ্ৰোহীৰ জড়িত হোৱাৰ পিছত সমগ্ৰ অঞ্চলটোত এই বৃহৎ সংঘাতে ভয়ংকৰ ৰূপ ধাৰণ কৰাৰ সম্ভাৱনাই দেখা দিছে । এই আশংকা আৰু অধিক তীব্ৰতৰ হৈ উঠিছে কাৰণ হৌথী বিদ্ৰোহীসকলৰ য়েমেনৰ সীমান্তৰ বহু দূৰৰ লক্ষ্যত আক্ৰমণ কৰাৰ ক্ষমতা আছে আৰু আৰব সাগৰ আৰু লোহিত সাগৰৰ চাৰিওফালে থকা সাগৰীয় পথত ব্যাঘাত জন্মাব পৰা ক্ষমতা আছে । ইয়াৰ পূৰ্বে ২০২৩ চনৰ ৭ অক্টোবৰত ইজৰাইলৰ আক্ৰমণৰ পিছত গাজাত হামাছৰ সমৰ্থনত তেওঁলোকে এনে কৰিছিল ।

হৰমুজৰ পিছত বন্ধ হ’ব আন এক জলপথ!

ইতিমধ্যে লেবানন আৰু ইৰাকত থকা ইৰাণৰ ছিয়া মিত্ৰ দেশসমূহেও এই আঞ্চলিক সংঘাতত যোগদান কৰিছে । এতিয়া হৌথীৰ হস্তক্ষেপৰ পিছত বাব এল মাণ্ডেব বন্ধ হোৱাৰ আশংকা দেখা গৈছে । বাব এল-মাণ্ডেব বিশ্বৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ সামুদ্ৰিক চ’কপইণ্ট । ই য়েমেন আৰু জিবুতি/ইৰিত্ৰিয়াৰ মাজত অৱস্থিত ।

ই লোহিত সাগৰক এডেন উপসাগৰ আৰু ভাৰত মহাসাগৰৰ সৈতে সংযোগ কৰে । ই ছুৱেজ খাললৈ যোৱা একমাত্ৰ সাগৰীয় পথ আৰু বিশ্বৰ সামুদ্ৰিক বাণিজ্যৰ প্ৰায় ১০-১৫ শতাংশ ইয়াৰ মাজেৰে পাৰ হয় । ইতিমধ্যে ইৰাণে হৰমুজ প্ৰণালীত অৱৰোধ আৰোপ কৰিছে । যদি হৌথীয়েও এই পথ বন্ধ কৰি দিয়ে তেন্তে ইয়াৰ ফলত এক বৃহৎ অৰ্থনৈতিক সংকটৰ সৃষ্টি হ’ব পাৰে ।

লগতে পঢ়ক : শক্তি সংকটৰ মাজতে ভাল খবৰ, ভাৰতৰ বাবে খোলা থাকিব হৰমুজ প্ৰণালী