বাংলাদেশৰ প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী শ্বেখ হাছিনাই দেওবাৰে মহম্মদ ইউনুছৰ নেতৃত্বত গঠিত অন্তৱৰ্তীকালীন চৰকাৰক তীব্ৰ সমালোচনা কৰি বিদেশী শক্তিৰ সৈতে ষড়যন্ত্ৰ কৰি ক্ষমতাৰ পিয়াহ দূৰ কৰিবলৈ দেশখনক পতন ঘটোৱাৰ ষড়যন্ত্ৰ কৰা “স্বাৰ্থপৰায়ণ দখলকাৰী” বুলি অভিহিত কৰে । আঠ মিনিটৰ ভাৰ্চুৱেল ভাষণত তেওঁ প্ৰতিৰোধৰ মুখ হৈ পৰা ছাত্ৰ প্ৰতিবাদকাৰী আবু ছাইদক কোনে হত্যা কৰিলে সেই লৈও সন্দেহ প্ৰকাশ কৰে ।

যোৱা বছৰৰ আগষ্ট মাহত নিজৰ জীৱনৰ প্ৰতি ভাবুকি আহি পৰাত ভাৰতলৈ পলায়ন কৰা হাছিনাই কিছুদিন পূৰ্বে বাংলাদেশলৈ ঘূৰি যোৱাৰ ইংগিত দিছিল আৰু এই কাৰণেই আল্লাহে তেওঁক জীয়াই ৰাখিছে বুলি কৈছিল । দেওবাৰে সমৰ্থকসকলক সম্বোধন কৰি তেওঁ ইউনুছে বাংলাদেশৰ ইতিহাস বিশেষকৈ দেশৰ স্বাধীনতা সংগ্ৰামত আৱামী লীগৰ অৱদান মচি পেলোৱাৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰে ।

তেওঁ কয়, “বাংলাদেশৰ স্বাধীনতা সংগ্ৰামৰ সকলো চিহ্ন মচি পেলোৱা হৈছে । স্বাধীনতা সংগ্ৰামীক অপমান কৰা হৈছে । তেওঁলোকৰ স্মৃতি জীয়াই ৰাখিবলৈ আমি সকলো জিলাতে স্মৃতিসৌধ নিৰ্মাণ কৰিছিলোঁ, কিন্তু সেইবোৰ জ্বলাই দিয়া হৈছে । ড° ইউনুছে ইয়াৰ ন্যায্যতা প্ৰদান কৰিব পাৰিবনে ?” তেওঁ মুখ্য উপদেষ্টাজনক সকীয়াই দিয়ে, “জুইৰ সৈতে খেলিলে ই আপোনাকো জ্বলাব ।”

অন্তৱৰ্তীকালীন চৰকাৰৰ মুখ্য উপদেষ্টা মহম্মদ ইউনুছৰ ওপৰত হাছিনাই কৰা আক্ৰমণ কঠোৰ আছিল আৰু কূটনৈতিকতাৰ পৰা বহু দূৰত আছিল । দেশ এৰি পলায়ন কৰিবলৈ বাধ্য হোৱাৰ সাত মাহৰ পাছত তেওঁ বাংলাদেশ ধ্বংস কৰিব বিচৰা বিদেশী ষড়যন্ত্ৰৰ দাবী পুনৰ দোহাৰে ।

তেওঁ কয়, “সেই ঋণী, ক্ষমতালোভী, ধনৰ লোভী, আত্মকেন্দ্ৰিক ব্যক্তিজনে বিদেশী ষড়যন্ত্ৰ ৰচনা কৰিছিল আৰু বিদেশৰ পৰা ধন ব্যৱহাৰ কৰি দেশ ধ্বংস কৰিছিল । বি এন পি (বাংলাদেশ নেচনেলিষ্ট পাৰ্টি) আৰু জামাত-ই-ইছলামীয়ে (ৰাজনৈতিক) হত্যা আৰু আৱামি লীগৰ নেতাক হাৰাশাস্তি কৰি আছে ।”

পূৰ্ব প্ৰধানমন্ত্ৰী বেগম খালিদা জীয়াৰ নেতৃত্বত থকা বি এন পি, আৱামী লীগৰ একমাত্ৰ প্ৰমুখ ৰাজনৈতিক বিৰল্প, যি শ্বেখ হাছিনাক ক্ষমতাৰ পৰা উৎখাত কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল । যোৱা বছৰ হাছিনাক ক্ষমতাৰ পৰা অপসাৰণ কৰাৰ পিছত বি এন পিৰ ক্ষমতা পুনৰ লাভৰ চেষ্টাত এক উত্থান ঘটিছিল যদিও জিয়াৰ স্বাস্থ্যৰ অৱস্থাৰ বাবে সেয়া হৈ উঠাৰ সম্ভাৱনা নাই ।

শ্বেখ হাছিনাই কয় যে, “আৱামি লীগৰ নেতাক উপদ্ৰৱকাৰীৰ মৃত্যুৰ বাবে অভিযুক্ত কৰা হৈছে । থানা জ্বলাই আৰক্ষীক প্ৰহাৰ কৰাসকলৰ বিৰুদ্ধে অভিযোগ উত্থাপন কৰা হোৱা নাই । আৱামি লীগৰ নেতাৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ ৰুজু কৰা হৈছে । আমাৰ নেতাসকল ঘৰত থাকিব পৰা নাই, সকলো ধ্বংস হৈ গৈছে ।”

তেওঁ কয় যে মহম্মদ ইউনুছে ইয়াৰ পৰিণামৰ বিষয়ে ভালদৰেই জানিছিল যদিও ক্ষমতাৰ ক্ষুধাই তেওঁক পৰিচালিত কৰিছিল ।

আৱামী লীগ দলক নিষিদ্ধ কৰাৰ ভাবুকিৰ মাজতে বাংলাদেশৰ পৰা বিতাড়িত প্ৰধানমন্ত্ৰী শ্বেখ হাছিনাই কঠোৰ সতৰ্কবাণী জাৰি কৰিছে । তেওঁ কয় যে তেওঁৰ দলটো কোনো “পৰজীৱী” নহয় বা বাঢ়নী পানীৰ সৈতেও ইয়াৰ উত্থান হোৱা নাই । ভাৰতৰ পৰা দিয়া ভাৰ্চুৱেল ভাষণত অন্তৱৰ্তীকালীন চৰকাৰক সকীয়াই দি হাছিনাই কয় যে তেওঁলোকৰ (অন্তৱৰ্তীকালীন চৰকাৰৰ) সাহসে মোক আচৰিত কৰি তুলিছে ।

শ্বেখ হাছিনাই কয় যে ১৯৪৮ চনত তেতিয়াৰ পাকিস্তানত আৱামী লীগ প্ৰতিষ্ঠা কৰি তেতিয়াৰ পূব পাকিস্তানত জনসাধাৰণৰ অধিকাৰ সুনিশ্চিত কৰাৰ অভিযান আৰম্ভ কৰিছিল, স্বাধীনতা সংগ্ৰাম আৰু শেষত ১৯৭১ চনৰ মুক্তিযুদ্ধৰ নেতৃত্ব দিছিল । এই আন্দোলন শ্বেখ মুজিবুৰ ৰহমানৰ নেতৃত্বত চলিছিল । তেওঁ কয় যে তেওঁলোকে বৰ্তমান যিখন দেশত বাস কৰে সেইখন দেশৰ নামো বংগবন্ধু শ্বেখ মুজিবুৰে নামকৰণ কৰিছিল । তেওঁ আৱামী লীগৰ সাংগঠনিক গাঁথনি ব্যৱহাৰ কৰি বংগবাসীক একত্ৰিত কৰি দেশক স্বাধীন কৰি তুলিলে, এই সত্য কোনেও পাহৰিব নালাগে ।

ভাষণৰ সময়ত হাছিনাই প্ৰশ্ন কৰে যে নিষেধাজ্ঞাৰ দাবী কৰাসকলৰ কি অধিকাৰ আছে ?  ইয়াৰ উপৰিও তেওঁ অন্তৱৰ্তীকালীন চৰকাৰৰ মুৰব্বী মহম্মদ ইউনুছৰ ওপৰতো ক্ষোভ প্ৰকাশ কৰে । হাচিনাই তেওঁলোকক ফেচিষ্ট বুলি অভিহিত কৰে কাৰণ তেওঁলোকে তেওঁলোকৰ ন্যায্য দাবীৰ বাবে প্ৰচাৰ চলাবলৈ চেষ্টা কৰা শ্ৰমিক, শিক্ষক, ছাত্ৰ-ছাত্ৰী আৰু অন্যান্যসকলৰ ওপৰত নিৰ্মম দমন চলাইছে ।

হাছিনাই আৰু কয় যে, এতিয়া আমি হিচাপ কৰিব লাগিব যে তেওঁলোকৰ শ্বহীদ তালিকাত কিমান লোক নিহত হৈছিল আৰু সেই তালিকাৰ বাহিৰত আৱামী লীগৰ কৰ্মী, আৰক্ষী, সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়ৰ লোক, শ্ৰমিক, ছাত্ৰ আৰু শিক্ষকৰ মাজত তেওঁলোকে কিমান লোকক হত্যা কৰিছে ।

হাছিনাই কয় যে যেতিয়া তেওঁৰ চৰকাৰ আছিল তেতিয়া ইছলামী ছাত্ৰ শিবিৰ, সোঁপন্থী জামাত-ই-ইছলামীৰ ছাত্ৰ মঞ্চ বা বি এন পিৰ ছাত্ৰ শাখা ছাত্ৰ দলৰ দৰে কোনো বিৰোধী শিবিৰৰ সৈতে জড়িত কোনো ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে শিক্ষা লাভ কৰাত বাধা দিয়া হোৱা নাছিল আৰু এই কথা কোনেও অস্বীকাৰ কৰিব নোৱাৰে । কিন্তু আজি যদি কোনো ছাত্ৰৰ লীগৰ লগত কোনো ধৰণৰ সম্পৰ্ক থকা বুলি ধৰা পৰে তেন্তে তেওঁৰ চাৰ্টিফিকেট বাতিল কৰা হয় আৰু তেওঁক পঢ়িবলৈ দিয়া নহয় । এনে পৰিস্থিতিত এই দেশত কোন একনায়কত্ববাদী, ফেচিষ্ট আৰু কাক নিষিদ্ধ কৰা উচিত ?

ভাষণৰ সময়ত প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে ইউনুছৰ ওপৰত তীব্ৰ আক্ৰমণ চলায় । হাছিনাই তেওঁক দখলদাৰী আখ্যা দি কয় যে তেওঁৰ দেশ চলোৱাৰ কোনো সাংবিধানিক ভিত্তি বা আদেশ নাই । বহিঃৰাষ্ট্ৰৰ পৰা পোৱা ধন ব্যৱহাৰ কৰি সু-পৰিকল্পিত আঁচনিৰ জৰিয়তে ক্ষমতালৈ আহি সাধাৰণ ছাত্ৰ-ছাত্ৰী আৰু জনসাধাৰণক বিপথে পৰিচালিত কৰে । কিন্তু যিসকল লোকে ইউনুছৰ ধনেৰে এই আঁচনি ৰূপায়ণ কৰিলে তেওঁলোকৰ ওপৰত নিশ্চিতভাৱে এদিন বাংলাদেশৰ মাটিত বিচাৰ হ’ব । আৰু ইউনুছে কেনেকৈ নিজৰ কুকৰ্মৰ পৰা মুক্তি পাব… তেওঁৰ প্ৰকৃত মুখখন এতিয়া পৃথিৱীৰ মানুহৰ সন্মুখত উন্মোচিত হৈছে ।

বাংলাদেশৰ প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী শ্বেখ হাছিনাই কয় যে আল্লাহে তেওঁক এতিয়ালৈকে কিবা কাৰণত জীয়াই ৰাখিছে । আৱামী লীগৰ সদস্যক হত্যা কৰাসকলক ন্যায়ৰ কাঠগঢ়ালৈ অনা হ’ব বুলিও তেওঁ কয় । বাংলাদেশত সংঘটিত হিংসাত্মক ঘটনাত নিহত হোৱা আৱামী লীগৰ নেতাৰ পৰিয়ালৰ সৈতে ভাৰ্চুৱেলি বাৰ্তালাপ কৰি শ্বেখ হাছিনাই এই কথা কয় । হিংসাত্মক পৰিস্থিতিৰ বাবে যোৱা বছৰৰ আগষ্ট মাহত প্ৰধানমন্ত্ৰী পদৰ লগতে দেশ এৰিবলগীয়া হৈছিল শ্বেখ হাছিনাই ।

মহম্মদ ইউনুছক লক্ষ্য কৰি লয় শ্বেখ হাছিনাই-

এই সময়ত শ্বেখ হাছিনাই বাংলাদেশৰ অন্তৱৰ্তীকালীন চৰকাৰৰ মুখ্য উপদেষ্টা মহম্মদ ইউনুছক লক্ষ্য কৰি কয় যে ‘মহম্মদ ইউনুছ এজন ব্যক্তি যিয়ে কেতিয়াও জনসাধাৰণক ভাল নাপালে । উচ্চ সুতৰ হাৰত মানুহক সামান্য পৰিমাণৰ ধন ধাৰে দি সেই টকাৰে বহিঃৰাজ্যত বিলাসী জীৱন যাপন কৰিছিল তেওঁ । আমিও তেওঁলোকৰ দ্বৈত চৰিত্ৰ বুজিব পৰা নাছিলো আৰু আমাৰ চৰকাৰেও তেওঁলোকক সহায় কৰিছিল, কিন্তু মানুহে ইয়াৰ পৰা লাভৱান হোৱা নাছিল । মহম্মদ ইউনুছৰ ক্ষমতাৰ ক্ষুধাৰ বাবেই এতিয়া বাংলাদেশ জ্বলি আছে ।’

‘আল্লাহে বিচাৰে মই কিছু ভাল কাম কৰো’

হতাশা প্ৰকাশ কৰি শ্বেখ হাছিনাই কয় যে ‘এসময়ত বাংলাদেশক উন্নয়নৰ আৰ্হি হিচাপে দেখা গৈছিল, কিন্তু আজি সেই দেশখন সন্ত্ৰাসবাদী দেশলৈ পৰিণত হৈছে । আমাৰ নেতাসকলক যিদৰে হত্যা কৰা হ’ল, সেই কথাও বৰ্ণনা কৰিব নোৱাৰি । আৱামী লীগৰ নেতা, আৰক্ষী, অধিবক্তা, সাংবাদিক আৰু শিল্পী সকলোকে লক্ষ্য কৰি লোৱা হৈছে । প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয়, ‘এদিনতে মোৰ পিতৃ, মা, ভাতৃ আৰু পৰিয়ালৰ সকলো সদস্যক হেৰুৱালোঁ । আনকি সেই সময়তো মোক দেশলৈ উভতি যাবলৈ দিয়া হোৱা নাছিল । ঘনিষ্ঠ কাৰোবাক হেৰুৱাৰ বেদনা বুজি পাওঁ । আল্লাহে মোক ৰক্ষা কৰিলে আৰু তেওঁ বিচাৰে মই কিছু ভাল কাম কৰোঁ । যিসকলে অপৰাধ সংঘটিত কৰি আছে তেওঁলোকক আদালতত হাজিৰ কৰা হ’ব । এয়া মোৰ প্ৰতিশ্ৰুতি ।‘

বাংলাদেশে উত্থাপন কৰিছে প্ৰত্যাৰ্পণৰ বিষয়-

শ্বেখ হাছিনাই কয় যে আল্লাহে মোক কিবা কাৰণত জীয়াই ৰাখিছে আৰু মই সোনকালে উভতি আহিম ।’ শ্বেখ হাছিনাৰ এই বক্তব্য এনে সময়ত আহিছে যেতিয়া বাংলাদেশ চৰকাৰে শ্বেখ হাছিনাক প্ৰত্যাৰ্পণ কৰিবলৈ চেষ্টা চলাইছে আৰু শেহতীয়াকৈ বিমষ্টেক সন্মিলনৰ আঁৰত থাইলেণ্ডত প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদী আৰু মহম্মদ ইউনুছৰ সাক্ষাৎ হৈছিল, তেতিয়াও মহম্মদ ইউনুছে শ্বেখ হাছিনাক প্ৰত্যাৰ্পণৰ দাবী উত্থাপন কৰিছিল । বাংলাদেশত সংখ্যালঘু হিন্দুৰ বিৰুদ্ধে সংঘটিত আক্রমণৰ ঘটনাক লৈয়ো প্রধানমন্ত্রী মোদীয়ে মহম্মদ ইউনুছৰ আগত উদ্বেগ প্রকাশ কৰে ৷