দিল্লী বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ভোটগ্ৰহণ সমাপ্ত হোৱাৰ পিছৰে পৰা এগজিট প’ল (Exit Poll)ৰ বিষয়ে আলোচনা তীব্ৰতৰ হৈ পৰিছে । এগজিট প’লৰ মতে এইবাৰ দিল্লীত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টিয়ে চৰকাৰ গঠন কৰিব । কিন্তু এগজিট প’ল কি আৰু কেতিয়াৰ পৰা আৰম্ভ হৈছিল জানেনে ? আজি আমি আপোনালোকক ইয়াৰ বিষয়ে ক’ম ।
এগজিট প’ল-
এতিয়া প্ৰশ্ন হয় এগজিট প’ল কি ? এক্সিট প’ল হৈছে এটা জৰীপ, যিটো ভোটদানৰ দিনা প্ৰকাশ কৰা হয় । এই সমীক্ষাৰ সময়ত ভোটদান কৰি ওলাই অহা ভোটাৰসকলক কাক ভোট দিছে বুলি সোধা হয় । এইদৰে প্ৰতিষ্ঠানসমূহে তথ্য বিশ্লেষণ কৰি চৰকাৰ গঠন হ’ব সেই কথা জানিবলৈ চেষ্টা কৰে । ইয়াক এক্সিট প’ল বুলি কোৱা হয় ।
এই দেশত প্ৰথমে এগজিট প’ল আৰম্ভ হৈছিল-
আজি ভাৰতৰ বাহিৰেও বহু দেশ আছে য’ত নিৰ্বাচনৰ আগত আৰু পিছত এগজিট প’ল প্ৰকাশ কৰা হয় । কিন্তু কোনখন দেশত প্ৰথমে এগজিট প’ল দেখুওৱা হৈছিল জানেনে ? ১৯৩৬ চনত আমেৰিকাত প্ৰথম এগজিট প’ল কৰা হৈছিল, সেই সময়ত জৰ্জ গ্যালাপ আৰু ক্ল’ড ৰবিনছনে নিউয়ৰ্কত এক সমীক্ষা চলাইছিল ।
সংবাদ মাধ্যমৰ খবৰ অনুসৰি, সেই সময়ত ভোটকেন্দ্ৰৰ পৰা ওলাই অহা ভোটাৰক ৰাষ্ট্ৰপতি পদৰ বাবে কোনজন প্ৰাৰ্থীক ভোট দিছে বুলি সোধা হৈছিল । এই এগজিট প’লত ফ্ৰেংকলিন ডি ৰুজভেল্টৰ জয়ৰ ভৱিষ্যদ্বাণী কৰা হৈছিল, যিটো নিৰ্বাচনৰ ফলাফলত সত্য বুলি প্ৰমাণিত হৈছিল । ইয়াৰ পিছত সমগ্ৰ বিশ্বতে এগজিট প’লৰ ধাৰা দ্ৰুতগতিত বিয়পি পৰে । তথ্য অনুসৰি ইয়াৰ পিছত ১৯৩৭ চনত ব্ৰিটেইনত আৰু ১৯৩৮ চনত ফ্ৰান্সত প্ৰথম এগজিট প’ল অনুষ্ঠিত হয় ।
ভাৰতত প্ৰথম এগজিট প’ল-
এতিয়া প্ৰশ্ন হয় ভাৰতত প্ৰথম এগজিট প’ল কেতিয়া অনুষ্ঠিত হৈছিল । উল্লেখ্য যে ১৯৫৭ চনত ভাৰতৰ দ্বিতীয়টো সাধাৰণ নিৰ্বাচনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে এক্সিট প’ল অনুষ্ঠিত হৈছিল । সেই সময়ত ইণ্ডিয়ান ইষ্টিটিউট অব্ পাব্লিক অপিনিয়নে এই সমীক্ষা চলাইছিল । অৱশ্যে ইয়াক সম্পূৰ্ণৰূপে এগজিট প’ল বুলি কোৱা হোৱা নাছিল । ইয়াৰ পিছত ১৯৮০ চনত ড° প্ৰাণয় ৰায়ে প্ৰথম এগজিট প’ল কৰে । ১৯৯৬ চনৰ লোকসভা নিৰ্বাচনত এগজিট প’লৰ বিষয়ে বহুল চৰ্চিত হৈছিল । কাৰণ সেই সময়ত দূৰদৰ্শনত এক্সিট প’ল দেখুওৱা হৈছিল ।
উল্লেখ্য যে ভাৰতৰ ইতিহাসত প্ৰথমবাৰৰ বাবে এগজিট প’লৰ ফলাফল টিভিত দেখুওৱা হৈছিল । এই সমীক্ষাটো চেণ্টাৰ ফৰ দ্য ষ্টাডি অৱ ডেভেলপিং ছ’চাইটিৰ দ্বাৰা কৰা হৈছিল । সেই নিৰ্বাচনৰ এগজিট প’লত খণ্ডিত আদেশৰ ভৱিষ্যদ্বাণী কৰা হৈছিল । পিছত ই সঁচা হয় । বিজেপিয়ে সৰ্ববৃহৎ দল হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিলে, কিন্তু সংখ্যাগৰিষ্ঠতাৰ অভাৱত থাকিল । অটল বিহাৰী বাজপেয়ী প্ৰধানমন্ত্ৰী হৈছিল যদিও সংখ্যাগৰিষ্ঠতাৰ অভাৱত ১৩ দিনৰ ভিতৰত পদত্যাগ কৰিবলগীয়া হৈছিল ।
